” tot honderd tellen ” Cato van Burgh

9789462665132_front9789462665101/2021

” Tot honderd tellen, de jongste verhalen van bewoners in woonzorgcentrum het Lathuis ” is het tweede bundeltje van Cato van Burgh over de perikelen in dit woonzorgcentrum. Werkzaam als maatschappelijk werkster komt ze de meest uiteenlopende personages en situaties tegen die ze opschrijft in korte verhaaltjes / anekdotes. De namen van de bewoners zijn fictief maar de gebeurtenissen waarop de verhaaltjes zijn gebaseerd zijn echt gebeurd.  Op haar eerste bundel ‘het Lathuis ‘ kreeg ze leuke en positieve reacties en de vraag of er een vervolg kwam met het resultaat dat dat er nu ligt. Op zich niet zo gek want de mensen die zij in haar werk tegenkomt hebben een grote levensgeschiedenis meegemaakt en veel te vertellen.

De eerste bundel heb ik niet gelezen en dat is ook niet noodzakelijk om deze bundel te lezen. De 25 korte stukjes laten zich als een column lezen en zijn ieder op zich een apart verhaal. Het zijn anekdotes uit haar werkomgeving gegrepen zonder samenhang tot één verhaal. Ideaal om zo op te pakken en willekeurig open te slaan. Aan de andere kant als je het wel achter elkaar leest, wat ik deed, mis je die samenhang wel een beetje. Nu lijkt het een af en toe een beetje van de hak-op-de-tak gaan. Ook wordt er in een van de eerste verhaaltjes de verwijzing naar Hendrik Groen gemaakt door een van de personages. Dit schepte even een bepaalde verwachting qua humor, invalshoek maar die heb ik snel opzij gezet omdat je dit totaal niet met elkaar kunt vergelijken. ( Vooral omdat Hendrik Groen een hele roman is en geen aparte stukjes). De enige gelijkenis zijn de leeftijd van de personages en het wel en wee in een zorgcentrum wat ieder voor zich anders beleeft.

Naast grappige stukjes kwamen  er ook ontroerende momenten en maatschappij vraagstukken  langs maar deze stukjes konden mij  niet raken. Er kon niet echt diepgang in de verhaaltjes gebracht worden daar zij zo kort waren. Door deze ‘lengte ‘ waren het vluchtige kennismakingen met de personages en hun beslommerlingen. Daardoor had ik niet verwacht de diepte in te gaan maar af en toe vond ik dat best jammer.

Het zijn denk de momenten van herkenning die de verhaaltjes kracht bij zetten. Iedereen zal wel meerdere momenten van herkenning hebben bij het lezen van deze bundel. Zelf werkzaam in de zorg had dit zeker. Maar ik denk dat vooral de mensen in de directe omgeving van de auteur ( collega’s, bewoners en hun naasten) deze bundel meer zullen waarderen omdat zij de situaties beter kunnen plaatsen. Voor een buitenstaander is het een leuk , vlot lezende bundeltje waarbij de korte stukjes zich ideaal lenen voor een stukje ontspanning.

“zuster wat zie je er raar uit ” Maria Vroegindeweij

zuster wat zie je er raar uit9789464240559, Aspekt uitgeverij

Maria Vroegindeweij is sinds 1988 werkzaam in de ouderenzorg op Flakkee, Zeeland.  Ze heeft veel zien veranderen in de periode dat zij werkzaam is. Van dertig mensen  op een afdeling naar woongroepen van maximaal acht personen.   In deze woongroep leven mensen met een psycho-geriatrische ziektebeeld. Ouderen met dementie. Zij begeleid en verzorgd deze bewoners.

Als in maart 2020 het coronavirus Nederland bereikt lijkt het nog ver van haar bed maar als twee weken later de eerste bewoner in haar woongroep ziek wordt was dit het begin van een heel heftige periode waarin Maria een dagboek bij hield.  Dit dagboek was niet alleen voor haar zelf maar ook om haar verhaal te delen met familie, collega’s en bekenden. Sommige fragmenten verschenen in de nieuwsbrief van het personeel en er ontstond het idee om het in boekvorm uit te brengen. Het geeft een indruk van de hectiek, de werkdruk, de emoties, de protocollen, de onrust, het verdriet, kortom het werken tijdens een van de heftigste perioden in de ouderenzorg.

Naast alle praktische ( al blijkt in de praktijk dat praktisch op papier niet altijd praktisch in de praktijk is) protocollen en richtlijnen waaraan de personeelsleden moeten voldoen ( beschermende kleding, mondkapjes, afstand bewaren, mensen in isolatie houden) laat zij ook de menselijke kant van deze onmenselijke periode zien. Het is een rollercoaster van emoties, verdriet, rouw, maar ook gelukkig nog ruimte voor humor om elkaar er doorheen te krijgen. Al deze dagelijkse gebeurtenissen deelt ze nu met de buitenwereld. En dat is goed. Mensen hebben vaak geen idee wat er achter muren van instellingen gebeurd als ze niet zelf hier komen beroepsmatig of op bezoek. Het is van belang om een stem te geven aan alle ellende die door het coronavirus zijn veroorzaakt in de ouderenzorg.  Door dit te combineren met de mooie momenten die zij in deze periode ook mocht beleven met de bewoners, hun familie en collega’s maakt het een mooi tijdsdocument wat zeker de moeite waard is om te lezen.  Een realistisch, hard maar mooi verhaal.

Je merkt dat het in eerste instantie voor haarzelf , als dagboek , is geschreven. Hierdoor blijft het verhaal dichtbij haarzelf waardoor de emoties gaan leven. Zelf werkzaam in de zorg was het coronavirus nog niet in ‘ons huis’  maar houd je continu in je achterhoofd dat het gaat komen maar wanneer?  Tot nu toe konden we onze handen dichtknijpen maar langzaam lijkt het nu steeds dichterbij te komen. Als ik dit schrijf zijn de eerste collega’s al positief getest of uit voorzorg in quarantaine.  De gedeelten uit het boek over werkdruk en protocollen zijn helaas herkenbaar.   Nu maar hopen dat het daar bij blijft.

De onmacht van de verzorgenden uit dit verhaal is tastbaar en je kan als lezer niet anders doen dan meeleven met het leed wat zij hebben meegemaakt.  Het vergt veel van de verzorgenden en gelukkig hebben ze steun aan elkaar en aan hun teamleider. Want dat is in een tijd van crisis heel belangrijk. Alleen als je samen de kar trekt kom je dit te boven. Maar bovenal is de liefde voor de bewoners en het werk die hen de kracht gaf om door te gaan.

” dat dingetje waar jij van houdt ” Atie van Lieshoud

boekrecensie-dat-dingetje-waar-jij-van-houdt-atie-van-lieshoud-193x300.jpg9789082345834/2017

Atie van Lieshoud, uitgeverij Blooming

Pieter, de man van Atie van Lieshoud, krijgt de diagnose FTD: frontotemporale dementie.  FTD is een vorm van dementie die op jonge leeftijd voorkomt. Het begint sluipend vooral met gedragsveranderingen  die kunnen leiden tot spanningen in relaties, verlies van werk en vervreemding van de sociale omgeving. Bij andere vormen van dementie merk je met name veranderingen in geheugen en daar dit bij FTD niet het geval is kan het langer duren voordat je de stap neemt naar een arts te gaan.  Ook omdat het voorkomt op jonge leeftijd en dementie vaak nog wordt gezien als iets voor ‘oude mensen’ denk je daar niet snel aan. De gedragsveranderingen kunnen leiden tot problemen op emotioneel, financieel en sociaal gebied. Voor de partner is de zorg voor iemand met FTD zwaar en ingrijpend.

De man van Atie van Lieshoud krijgt de diagnose op 55 jarige leeftijd. Zij doet er alles  aan om contact met hem te houden. Ze beschrijft de veranderingen in zijn gedrag maar ook in hun relatie is korte stukken die binnen komen bij de lezer. De liefde, vreugde, verbazing, teleurstelling, pijn en het verdriet wat deze ziekte met zich meebrengt voor beiden.  Te weten dat haar man alleen nog maar achteruit kan gaan probeert ze toch om zoveel mogelijk dit contact te behouden en vooral de kwaliteit van leven te behouden.

De verschillende emoties komen niet alleen voorbij maar komen ook binnen bij de lezer. Ieder mens is uniek en iedere patiënt met FTD ( of een andere vorm van dementie) beleeft en ondergaat dit anders. Sommige stukken zullen herkenning geven aan mantelzorgers, partners en professionele verzorgers.  Dit komt vooral door de openheid en eerlijkheid van de auteur. Het delen van haar verhaal zal voor velen een handvat kunnen zijn of juist dat extra stukje steun wat je als partner/mantelzorger nu net even kunt gebruiken.

Het verhaal geeft je een goed beeld over in impact van FTD op de patiënt, zijn partner en sociale omgeving.  Verder heeft de auteur een zeer toegankelijke manier van schrijven waardoor het prettig leest en laagdrempelig is om op te pakken. Ze weet je te raken met korte stukjes recht uit het hart.

 

 

 

 

“Help de psychiater wordt gek” Frits Oostervink

OOSTERVINK_Gek_WT.indd9789078905066/2019

Frits Oostervink, uitgeverij de Brouwerij

Frits Oostervink (1952) studeerde geneeskunde en specialiseerde zich tot psychiater. Tijdens zijn opleiding maakte hij kennis met de ouderenpsychiatrie waarin hij inmiddels 30 jaar werkzaam is. Zijn ervaring en zorgen deelt hij met ons in dit boek wat als ondertitel meekreeg :  als patiënten hamerstukken worden: zorgen om de zorg.  Na een ‘bijna-calamiteit’ met een patiënt kondigt hij voor zichzelf een patiëntenstop af omdat hij onder de hoge werkdruk niet de medische verantwoordelijkheid wil nemen voor nog meer patiënten. Om het management duidelijk te maken dat hij teveel werk heeft gaat hij een week lang bijhouden waar zijn werkzaamheden uit bestaan.

Na een inleiding van een hoogleraar ouderenpsychiatrie volgt een inleiding en verantwoording van de auteur. Waarom hij koos voor de psychiatrie en met name de ouderenpsychiatrie en hoe hij de veranderingen ervaart in het werken. Ouderenafdelingen in de GGZ worden wegbezuinigd of bij andere afdelingen ondergebracht.  Dat terwijl die doelgroepen heel verschillend zijn en juist met de vergrijzing zo hard nodig zijn.  Bestuurders zijn niet bij de patiënten betrokken en willen omloopsnelheid, bezuinigen en geld verdienen. Elke minuut moet verantwoord worden en er wordt niet efficiënt gewerkt met de administratieve rompslomp. Na zelf aangegeven te hebben dat zijn werkdruk te hoog werd tijdens een functioneringsgesprek voelt hij zich niet serieus genomen en begint aan het bijhouden van zijn werkweek. Tot in detail volgen wij de werkdagen en merken op, net als de psychiater, dat er veel tijd verloren gaat aan rapportages, lijstjes en andere administratie en dat hij hierdoor de tijd die hij daadwerkelijk doorbrengt met de patiënten steeds minder wordt.

Het geheel is een zeer laagdrempelig en toegankelijk boek geworden. Geschikt voor iedereen die interesse heeft in  de zorg of hier werkzaam in is. Het is prettig geschreven zonder moeizaam vakjargon. Er is gekozen om bij elke patiënt die hij bezoekt een korte casus beschrijving te geven over het ziektebeeld en de medicatie wordt ook goed beschreven en/of uitgelegd zodat elke leek het kan begrijpen. Het geeft een goed beeld van deze tak van psychiatrie, de ziektebeelden, diagnose stelling en behandeling.

Het is geen saaie of droge korst over de regels binnen de zorg maar een verhaal over echte mensen die sneuvelen door de bureaucratie in de zorg. Tussen alle regels door is dat eigenlijk wat je leest. Het verdriet en de zorgen omdat iemand die met hart en ziel voor een baan in de zorg heeft gekozen zich hier niet meer  in kan vinden.

Een mooi persoonlijk verhaal wat gelezen moet worden en hopelijk een aanzet geeft om het huidige zorgstelsel onder de loep te nemen en de zorgverleners weer terug naar de roots mogen, die van zorgen.

 

” Tommie in de zorg” Tommie Niessen

tommie-in-de-zorg-boek-september-2018-19789026342578/ 2018

Tommie Niessen, uitgeverij Ambo/Anthos

Tommie Niessen werkt als zzp’er in de zorg. Om zijn werk positiever onder de aandacht te brengen begon hij blogs te schrijven. Blogs die inmiddels door tienduizenden volgers op sociale media worden gelezen.

Ook ik ben er een die Tommie op sociale media volgt en ben dus bekend met zijn stukjes over zijn werk in de zorg.
Zijn enthousiasme en liefde voor zijn zorgvragers en het werk spatten van de pagina’s af.
Het boekje is een verzameling van al eerder geplaatste stukjes en nieuwe en lezen lekker weg. De kracht van dit tempo zit hem in de eenvoudige vertelstijl en de herkenbaarheid. Iedereen heeft wel iemand die zorg heeft of geeft dit zelf. Verder zijn het bestaande situaties waardoor de lezer zich goed kan inleven.

Er is helaas wel wat overlapping in de stukjes, je leest herhaaldelijk waarom en hoe de schrijver de zorg is ingerold maar dat komt denk ik omdat de stukjes eerder in verschilleden media zijn verschenen en bij het schrijven heb je die introductie telkens nodig. Zelf had ik zoiets van ‘nu weet ik dat wel”. Maar dit schuif je makkelijk aan de kant omdat de emoties de boventoon voeren in de stukjes.  Bovendien is Tommie geen schrijver van oorsprong maar iemand die de positieve kant van werken in de zorg wil laten zien aan de rest van het land.

Stukjes met emotie en daarbij vooral ontroerend. Dat je na het lezen denkt ‘ daar doe je het voor’ . Met name de liefde waarmee hij zorgt en de warmte en aandacht die hij de zorgvragers geeft is mooi. Dat is ook waarom ik de zorg in ben gestapt. Af en toe die klok aan de kant, ondanks gemopper van je collega, en gewoon even dat stukje extra geven aan de zorgvrager. Je werkt met mensen en ondanks alle werkdruk wil je menselijk blijven. En juist de momenten van aandacht en tevredenheid geven je de energie om door te gaan !

Tommie bedankt voor je boek. Ik hoop dat iedereen het zal gaan lezen om een andere kant van zorg te zien. Positiviteit is wat ons op de been houdt en dat geef jij in je verhalen weer !

 

De afbeelding van de cover komt van de site van Tommie Niessen.